|
KARS
GENEL BİLGİLER
Yüzölçümü:
18.557 km²
Nüfus:
349.437 (1992)
İl Trafik No:
36
Kars Doğu Anadolu da
ülkemizin en doğusundaki ve aynı zamanda karasal iklim dolayısıyla da en soğuk
illerinden birisidir. Ancak mekanın bu olumsuzluğu ilin sanayii gelişmesinde
nispeten olumsuz olmuş olsa da il turizm potansiyeli açısından bölgenin başlıca
illerinden birisidir.
İl ülkemizin başlıca kış
turizm merkezinden birisidir ve yapılacak yatırımlarla bu alanda daha da
gelişebilir. Bunun yanı sıra kültür turizmi açısından da tarihin çok eski
devirlerine uzanan antik kalıntıları ve ören yerleri ile önde gelen kültür
turizmi açısından da Yontma Taş Çağından itibaren kesintisiz bir yerleşime sahne
olan kent önde gelen kültür turizm merkezlerindendir.
İLÇELER:
Kars ilinin ilçeleri;
Akkaya, Arpaçay, Digor, Kağızman, Sarıkamış, Selim ve Susuz'dur.
Digor:
İl merkezine 42 km. uzaklıktadır. Ünlü Türk şairi Dede Korkut'un Digor'da
yaşadığına inanılmaktadır. Çevrede Orta Çağdan kalma kiliseler bulunmaktadır.
Bunların içinde Digor yakınlarında bulunan Beş Müzesi (Beş Kilise) ve Karabağ
Köyü yakınlarında bulunan, iyi korunmuş Karabağ Müzesi'ne (Müren Kilisesi) araba
ulaşımını takiben yürüyerek gidilebilir.
Kağızman:
İl merkezine 75 km. uzaklıktadır. Ayrıca Kağızman'ın kuzeyinde bulunan ve
batıdan doğuya doğru akan Aras Nehri Kanyonu vahşi, doğal güzelliklerle doludur.
Bu kanyondaki güzellikler, Kağızman ve Tuzluca yolu izlenerek görülebilir.
Ayrıca Tunç Kaya (Keçivan) Kalesi, Köroğlu Kalesi ve Çengim Kilisesi gibi tarihi
yapılar da mevcuttur.
Sarıkamış:
Kış sporları ve kış turizmi bakımından Türkiye'nin önemli merkezlerinden biri
olan Sarıkamış, 2200-2900 m. yüksekliğinde bir plato üzerinde yer almaktadır.
Doğal güzelliği ve modern
kayak tesislerinin yanı başında açılmaya başlayan oteller Sarıkamış'ın önemli
bir turizm merkezi olmasını sağlamaktadır. Sarıkamış'ta, en uygun kayak mevsimi
20 Aralık-20 Mart tarihleri arasındadır.
Susuz:
İl merkezine 24 km uzaklıktaki ilçe yakınlarında yer alan Susuz Şelalesi,
görülmeye değerdir. Ayrıca yine ilçe merkezi yakınlarındaki Susuz Kaplıcaları da
romatizma hastalıklarına iyi gelmektedir.
Akyaka:
İl merkezine 54 km. uzaklıkta olan Akyaka ilçesi sınırları içinde tarihi Ocaklı
(Ani) kenti bulunmakta ve ziyaretçilerin ilgi odağı olmaktadır.
Arpaçay:
Doğusunda Ermenistan toprakları ve Akyaka İlçesi, Güneyinde Kars İli bulunmakta
olup, Kuzeyinde Çıldır İlçesi ve Batısında da Susuz İlçesi toprakları ile
çevrilidir.
Selim:
İlçe Doğu Anadolu bölgesinin en yüksek yaylaları üzerinde yer alır.
NASIL GİDİLİR?
Karayolu:
Otobüs terminalinin kent merkezine uzaklığı 3 km.' dir. Kent merkezinden otogara
firmaların servis aracı ve dolmuşlarla gidilmektedir.
Otogar Tel: (+90-474) 223
33 33 - 223 29 55 - 212 77 77
Havayolu:
Kars Havalimanının kent merkezine uzaklığı 7 km.dir.
Havalimanı Tel: (+90-474)
223 06 74
Demiryolu:
Tren istasyonunun kent merkezine uzaklığı 1 km'dir. Ulaşım taksi ve dolmuşlarla
yapılmaktadır. Kars-Ankara-İstanbul demiryolu (Erzurum-Erzincan-Sivas-Kayseri
üzerinden) bağlantıları mevcuttur.
İstasyon Tel: (+90-474) 223
43 98 - 223 43 99
GEZİLECEK YERLER
Müzeler
Kars Müzesi:
Doğu Anadolu'nun en zengin müzelerindendir.
Arkeolojik eserler
bölümünde Kars yöresinde bulunmuş seramik ve bronz eserler, yüzük taşları,
çeşitli paralar, süslemeli ahşap kapılar, nişler, çanlar; etnografik eserler
bölümünde Kars halkının tarih içinde kullandığı eşyalar; bahçede ise çeşitli
devirlere ait rölyefler, koç heykelleri, mezar taşları sergilenmektedir.
Tel: (+90-474) 212 38 17
Ziyarete açık saatleri:
08.30-12.30 / 13.30-17.00
Ziyarete açık günler:
Pazartesi hariç her gün
Örenyerleri
Ani ( Ocaklı ):
Ani Harabeleri Kars'a 48 km uzaklıktadır.Mevcut Ocaklı Köyü yakınında
Türkiye-Ermenistan sınırına yakın Arpaçay nehri kenarında konumlanan kentin
kuruluşu M.O. 350-300 yıllarına dayanmaktadır. Ani ülkemizi ziyaret eden
turistlerin önemli uğrak merkezlerinden birisidir. Ani'de kent surları, Ortaçağ
kiliseleri Selçuklu mimari eserleri görülmeye değerdir.
Kaleler, Surlar
Kars Kalesi:
Merkez Kale veya İç Kale olarak da anılan Kars Kalesi 10. yüzyılda yapılmıştır.
1386'da Timur tarafından yerle bir edilmiş ve 1579'da yeniden yapılmıştır.
Surlar:
Kuzey surları ilk defa 972'de yapılmıştır. 977-990 yıllarında doğu surları
eklenerek, güçlendirilmiştir.
Kuzeyde yer alan üç giriş
kapısı görülmeye değerdir.12. yy.da Selçuklular tarafından hastane olarak
kullanılan Ejderha Kulesi Anadolu'nun en eski hastanelerindendir.
Saraylar
Selçuk Sarayı:
Ani ören yerinin kuzeybatı ucunda yer almakta olup, oldukça görkemlidir. Dış
kapısında bulunan zengin mozaik şeklindeki taç kapısı geometrik motiflerle
süslenmiştir. İçte muhtelif odalar, galeri, depolar ile çeşmesiyle büyük bir
yapı kompleksi oluşturur.
Beylerbeyi Sarayı:
Kale eteğindeki Saray, 1579'da Lala Mustafa Paşa tarafından yaptırılmıştır. İki
katlı olan yapı 1828 yılına kadar Kars Hükümet Konağı olarak kullanılmıştır.
Camiler
Evliya Camisi ve
Selçukluların Anadolu'da inşa ettikleri ilk cami olan Menuçehr Camisi ilin
önemli camileridir.1579'da yaptırılan ilk cami yıkıldığından, 17. yüzyılda
toprak damlı olarak yeniden inşa edilmiştir. Avlusundaki türbeden dolayı bu adı
almıştır.
Hamamlar
İlbeyoğlu Hamamı:
Taşköprü'nün sağ tarafındadır. Bugün Muradiye Hamamı olarak tanınır. Kabartma ve
süslemeleri 18. yüzyıl mimari özelliklerini taşır. Halen kullanılmaktadır.
Mazlumağa Hamamı:
Taşköprü'nün solunda yer alan bu hamam 1579'da yapılmıştır.
Köprüler
Taşköprü:
Sultan III. Murat tarafından 1579 yılında kentin onarımı sırasında
yaptırılmıştır. İlk köprü yıkıldığından, eski ayaklar üzerine 1719'da bugünkü
köprü inşa edilmiştir.
Plato ve Yaylalar
Kars ili plato ve
yaylalardan oluşmaktadır. Yayla Turizmi ve Çifttik Turizmi yönünden önemli bir
potansiyele sahiptir.
Sportif Etkinlikler
Sarıkamış Kış Sporları
Merkezi
Kars - Sarıkamış
Doğu Anadolu Bölgesinde,
Kars-Sarıkamış ilçe merkezinin güneydoğusunda yer almaktadır. 2634 m
yüksekliğindeki Kars'a 55 km. mesafede Sarıkamış İlçesinin içerisinde Çamurlu
dağdadır. Çamlar arasındaki Sarıkamış kayak merkezi; kar kalitesi açısından önem
kazanmıştır.
Çamlar arasında toplam 12
kilometreyi bulan 5 etaplı piste sahip 2500 rakımlı Cıbıltepe'nin muhteşem bir
doğal güzelliği vardır. Cıbıltepe'nin kristal karla kaplı olması ise onu
kayakçılar açısından daha cazip hale getiriyor.
Ulaşım: Sarıkamış Kayak
Merkezi Kars hava alanına 50 km, şehir merkezine ise 60 km. uzaklıktadır. Kayak
tesislerine en yakın havaalanından (Kars havaalanı 40 dakika ve Erzurum
havaalanı 90 dakika) otobüsle ulaşmak mümkündür. Şehir merkezinden kayak
tesislerine ulaşım özel araçlarla mümkündür.
Coğrafya: Kayak alanı 2100
-2634 metre yükseklikleri arasında, sarıçam ormanları içerisinde yer almaktadır.
Normal kış koşullarında 1.5 metre dolayında olan kar, kayak sporu için oldukça
elverişli ve sadece Alplerde olan kristal kar özelliği göstermektedir.
Sarıkamış'ta kayak için en uygun zaman 20 Aralık-20 Mart tarihleri arasıdır.
Yörede karasal iklim hakimdir. Hakim rüzgar yönü güney-batı yönlerindedir.
Sarıkamış ve çevresi; Alp
disiplini, Kuzey disiplini ve Tur Kayağı etkinlikleri için çok uygun koşullara
sahiptir.
Konaklama ve Diğer
Hizmetler: Kayak Merkezinde 2 si devlet konuk evi olmak üzere konaklama yerleri
bulunmaktadır. Tesislerde kayak öğretmeni ve kiralık kayak malzemesi temini
mümkündür. İlkyardım, güvenlik ve sağlık hizmetleri verilmektedir. Sarıkamış
ilçesindeki konaklama yerleri ve hastanelerden istifade edilmektedir. Helikopter
pisti olarak askeriye' den yararlanılmaktadır.
Mekanik Tesisler ve
Pistler: Sarıkamış Kayak Merkezinde 2 adet telesiyej, 1 adet teleski tesisi
hizmet vermektedir. Sarıçam Kayak Tesisleri 2400 kişi/saat kapasiteli, diğer
telesiyej ise 800 kişi/saat kapasitelidir. Ayrıca Sarıkamış'ta Cıbıltepe'ye
Turizm Bakanlığı tarafında 2 adet 4'lü teleski yaptırılmıştır.
Kuş Gözlem Alanı
Kuyucuk Gölü,Çalı Gölü ve
Balık Gölü Kuş Alanı Kars İli sınırları içinde bulunmaktadır.
Aras Havzası
COĞRAFYA
Kars ili Doğu Anadolu
Bölgesinin kuzeydoğu kesimlerinde yer almaktadır. Büyük bir plato özelliği
gösteren il coğrafyasında genel olarak bitki örtüsü bozkır görünümündedir.
Yalnız Sarıkamış ilçesinde çam ormanları bulunmaktadır.
Kağızman ilçesinde bağ ve
bahçecilik yapılmaktadır.
Kars Doğu Anadolu
Bölgesinin en soğuk bölgesinde yer alır. Bu nedenle karasal bir iklime sahiptir;
kışları uzun ve sert, yazları ılımlı hatta serince geçer.
TARİHÇE
Araştırmalardan Kars
tarihinin Cilalı Taş Devrine kadar indiği (M.Ö. 9000-8000) anlaşılmaktadır.
Bölge daha sonraları Hurriler, Urartular, İskitler, Partlar, Sasaniler ve
Bizanslıların hakimiyetine girer.
1064 yılında Selçuklu
Sultan Alpaslan, şehir ve civarını fethetmiş, böylelikle Türk kavimlerine
Anadolu yolunu açmıştır.
Şehir ve çevresinde
Moğollar ve Akkoyunlular, Karakoyunlular gibi Türk devletleri hüküm sürmüş, 1514
yılında Yavuz Sultan Selim bölgeyi fethettikten sonra Osmanlı İmparatorluğuna
katmıştır.
NE YENİR?
Kaşarı ve balının yanı
sıra, Kars zengin ve renkli bir mutfağa sahiptir.
Yöreye özgü belli başlı
yemekler; umaç helvası, elma dolması, hörre (un) çorbası, evelik adlı bitkiden
yapılan evelik aşı, ekmek üzerine kızgın yağ ve yoğurt dökülerek yapılan ekmek
aşı, pişi, kuymak, hengel (mantı), yarma buğdaydan yapılan haşıl, bozbaş,
kemikli ve parça etten yapılan ve bir çeşit çorba olan piti, sultani üzümle
yapılan pilav ve Kars böreğidir.
Kars'dan Yemek Tarifleri
Hörre
Malzemeler:
2.5 yemek kaşığı tereyağı
3 yemek kaşığı un
5 su bardağı su
1 tatlı kaşığı salça
tuz ,karabiber
Hazırlanışı:
Bir tencerede 2 kaşık tereyağı ile un kavrulur. Rengi hafif pembeleşince yavaş
yavaş su ilave edilir. Tuz ve karabiber ile tatlandırılır. Sürekli karıştırarak
pişirilir. Diğer tarafta yarım kaşık tereyağında salça ezilerek kızdırılır. Bu
çorbanın üzerine gezdirilir ve sıcak olarak servis edilir.
NE ALINIR?
Doğal boyalı pamuk, kıl,
ipek ve yün iplikler kullanılarak yapılan, ilginç yöresel motiflerle bezeli Kars
kilim ve halıları çok ünlüdür.
Yöresel gümüş kemerler,
başlıklar ve çeşitli gümüş takılar Kars'ın özgün hatıra eşyalarıdır. Kaz
tüyünden yapılan kuştüyü yastıkları son derece sağlıklıdır. Ayrıca ünlü Kars
kaşar peyniri ve balı çok lezzetlidir.
LİNKLER
Kars Valiliği
http://www.kars.gov.tr/
YAPMADAN DÖNME
Ani, Kars Kalesini
görmeden,
Müzeyi gezmeden,
Çıldır Golünde sarıbalık
yemeden,
Bal, kaymak kaşar ve
gravyer tatmadan,
Kars Kafkas halısı almadan,
Kafkas Halk Oyunları
seyretmeden,
Sarıkamış'ta kayak
yapmadan...dönmeyin.
|