|
NİĞDE
GENEL BİLGİLER
Yüzölçümü:
14.294 km²
Nüfus:
305.861 (1990)
İl Trafik No:
51
Kapadokya Bölgesinde
yeralan Niğde, antik kentleri, tarihi ve kültürel eserleri, Aladağ Milli Parkı
ile önemli bir turizim merkezidir.
İLÇELER:
Niğde ilinin ilçeleri;
Altunhisar, Bor, Çamardı, Çiftlik ve Ulukışla' dır.
Bor:
Niğde'ye 15km uzaklıktadır. İlçe merkezinden Alaaddin Cami Karamanoğulları
döneminden, Paşa ve Kale Camileri Osmanlı döneminden kalma önemli eserlerdir.
Bor'a 5km uzaklıkta bulunan Tyana Ören Yeri Roma döneminin çok önemli yerleşim
merkezlerinden biridir.
Ulukışla:
Ulukışla Aladağlar ve Bolkar Dağları'nın birleştiği ve güneye geçiş olanağı
tanıdığı yerde, 17. Yy 'da kurulmuştur. İlçe merkezinde Osmanlı Dönemi eserleri
olan Öküz Mehmet Paşa Kervansarayı, Porsuk köyü yakınındaki geç Hitit ve Frig
dönemi kalıntılarını barındıran Porsuk Höyük önemli örenlerdir. Ayrıca çok
önemli çevre çekiciliklerine sahip Bolkar Dağlarının önemli bir kısmı
Ulukışla'da bulunmaktadır.
Çamardı:
Niğde'ye 65 km uzaklıktaki Çamardı İlçesine bağlı Kavlaktepe köyü yakınlarındaki
Göltepe - Kestel ören yeri önemli tarihsel kalıntılardır. Çevre çekiciliği
olarak Aladağlar'da yapılabilecek trekking ve tırmanış sporları sayılabilir.
Altunhisar:
İlçeye bağlı Yeşilyurt Kasabası'ndaki Bizans Dönemi kilise ile Keçikalesi Köyü
yakınındaki aynı adı taşıyan kale önemli eserlerdendir.
Çiftlik:
Niğde'ye yaklaşık 75 km olan bölgede Bizans Dönemi kaya yerleşimleri önemlidir.
Ayrıca Narlıgöl ve Nar Vadisi görülmeye değer.
NASIL GİDİLİR?
Karayolu:
Niğde'den ülkenin her tarafına karayolu ile ulaşmak mümkündür.
Otogar Tel : (+90-388) 232
35 37
Demiryolu:
Niğde il merkezinden demiryolu ulaşımı Kayseri-Niğde-Adana bağlantılı
yapılmaktadır.
İstasyon Tel : (+90-388)
232 35 41
Havayolu:
Havayolu ulaşımı için Niğde'ye 130 km uzaklıktaki Kayseri Havalimanı
kullanılmaktadır.
GEZİLECEK YERLER
Müzeler ve Örenyerleri
Müzeler
Niğde Müzesi
Adres: Niğde
Tel: (388) 232 33 97
Örenyerleri
Gümüşler - Merkez -
Gümüşler Kasabası
Göllüdağ - Merkez - Kömürcü
Tyana - Bor - Kemerhisar
Kasabası
Cami ve Türbeler
Niğde'de oldukça iyi
korunan Selçuklu ve Osmanlı Camilerinin başlıcaları Alaaddin Cami Sungurbey Cami
(1335), Paşa Cami (17.yy.), Kale Cami (1747), Hanım Cami (1452) dir.
Selçuklardan kalma Hüdavend
Hatun Türbesi, Dörtayak Türbesi ve Osmanlı Dönemi Şerifali Türbesi en
önemlileridir.
Kale ve Kuleler
Niğde Kalesi Kalenin temeli
M.Ö. 8.yy. da Geç Hitit Döneminde yapılmış, Roma-Bizans Selçuklu, Osmanlı
Döneminde onarım görmüştür.
Saat Kulesi Kalenin batı
burçlarından birinin üzerine inşa edilmiştir.
Kaplıca Ve İçmeceler
Çiftehan Kaplıcası:
Niğde'ye 80 km. uzaklıktaki Çiftehan Kasabasındadır. Hem banyo hem de içme
türlerine elverişli olan kaplıca sularının, romatizma, sinirsel hastalıklar,
deri, kadın hastalıkları, beslenme bozukluğu gibi hastalıklara olumlu etkisi
bulunmaktadır. Kaplıca merkezinde tesisler modern ve büyük kapasitelidir.
Milli Parklar ve Korunan
Alanlar
Niğde - Aladağlar Milli
Parkı
Yeri: Niğde,Kayseri ve
Adana illeri sınırları içerisindedir.
Ulaşım: Milli Park Niğde
ili sınırları içerisinde Çamardı ilçesine yaklaşık 15 km.,Kayseri Yahyalı
ilçesine 30 km.uzaklıktadır.
Özelliği: Milli Park
içerisinde kamp alanları, günübirlik alanlar ve molakamp
(Primitif kamping)
alanları, doğa yürüyüş güzergahları, tırmanma doğrultuları düzenlenerek Yayla
girişimleri oluşturulacaktır.
Yöredeki akarsularda
alabalık üretimi ,sportif olta balıkçılığı yapılmasına olanak sağlanacaktır.
Yaban hayvanları üretme istasyonu tesis edilecektir. Yaban Hayatı sakinleri ;
yaban keçisi , ayı, başak,sansar ve su samurudur.
Jeolojik yapı açısından
Aladağlar Milli Parkı değişik zamanlara ait formasyonlarla temsil edilmekle
birlikte, en yaygın formasyon mezozoik yaşlı kireç taşlarıdır. Bunun yanında
sahada entrüsif volkanizmanın ürünü olan gabro, piroksenit gibi
kayaçlara,subofiolitik metamorfitlere ve daha geniş dönemleri karakterize eden
tersiyer ve kuaterner oluklarına da rastlanılmaktadır.
Aladağlar yöresi ülkemizin
tektonik açıdan en faal bölgelerinden birisidir. Yöre özellikle Alp orojenezi
sırasında şaryaj ve bindirmelere sahne olmuştur.Tektonik literatürüne"Ecemiş
Koridoru" olarak da giren bu sahada düşey ve yatay atımlı birçok fay
bulunmaktadır. Dokusuyla yörede jeomorfolojik süreçler sonucu oluşan
naplar,klipler,pencereler ilginç yapısal unsurlar olarak dikkati çeker.
Aladağlar Milli Parkı
gerçek anlamda bir jeomorfolojik açık hava müzesidir. Yörenin şekillenmesinde
yapı ile birlikte flüvial koşullar ve Pleistosen buzullaşması önemli bir rol
oynamıştır.Yörede bu üç unsura ait değişik morfolojik birimlere rastlamak çok
olağandır. Yörenin belli başlı jeomorfolojik karakteri vadilerlede bir şekilde
parçalanmış olmasıdır.Buzul morfolojisine ait bir çok izlere rastlanmakta ,
özellikle yöredeki bir çok sirk gölleri ve moreller bu morfolojinin kılavuz
şekilleri olarak görülür.
Yöre klimatik açıdan
kendine has özelliklere sahiptir. Yazları sıcak,kışları soğuk ve kar yağışlı
olarak tanımlanabilecek bu klimatik yapı yörenin yüksek kesimlerinde kalıcı
karların barınmasına imkan sağlamaktadır. Yörede gece ile gündüz sıcaklık
farkı(Günlük Amplitüd) oldukça fazla olup , geceleri göllerin donmasına neden
olan düşük sıcaklık, gündüzleri 30 dereceye kadar çıkmaktadır.
Aladağlar Milli Parkı
vejetasyon açısından çok zengin olup ,ormanı oluşturan hakim türler karaçam ve
kızılçamdır.Karaçamdan kızılçama geçiş zonunda yer yer bu iki türün oluşturduğu
karışık meşçerelere de rastlanmaktadır.Karaçamın yayılış alanındaki güney bakılı
kesimlerde iç meşçere oluşturmayan sedir ve kuzey bakılı nem bakımından daha
elverişli yerlerde de göknarlara rastlanmaktadır.
Ormanın üst sınırından
itibaren Alpin zon başlar. Bu zon da Alpin çayırları yer almaktadır. Alpin zon
ve daha yüksek kesimlerde yükseklik ve eğim koşullarından kaynaklanan çıplak
kayalık kesimlere ulaşılmaktadır.
Görülebilecek Yerler: Milli
Parkın peyzaj güzelliği görülmeye değer niteliktedir.
Mevcut Hizmetler ve
Konaklama: Milli Parkta Yaban Hayatı Koruma Bölgesi ayrılmış olup, Üretme
İstasyonu mevcuttur.
Milli Parkta kamp alanı,
günübirlik alanlar, mola alanları, yürüyüş parkurları, tırmanma doğrultuları,
bazı noktalarda yayla gelişimleri planlanmıştır.
Yöredeki akarsularda
alabalık üretimi ve spestif olta balıkçılığı yapılma olasılığı olan Aladağlar
ülkemiz turizmine alternatif olanaklar yaratacak potansiyele sahiptir. Çadırla
konaklanabilir.
Sportif Etkinlikler
Aladağlar, dağcılık ve
trekking için Toroslar'ın en uygun bölümüdür.
Bolkar Dağları trekking ve
kış sporları açısından oldukça çekicidir. Özellikle 7 km.yi bulan doğal pisti
ile tur kayağına ilgi duyanları memnun etmektedir. Bolkar Dağlarından tırmanış
genellikle Ulukışla İlçesinin Bolkar Dağları eteklerindeki Darboğaz kasabası ve
kasabanın 8 km. kadar yukarısındaki Meydan denilen bölgeden başlar.
Diğer Tarihi Yerler
Niğde ve yöresi antik ören
yerleri bakımından oldukça zengindir. Bu ören yerleri kazı buluntularının çoğu
Niğde Müzesi'nde sergilenmektedir.
Önemli ören yerleri, Köşk
Höyük ören yeri (Bor-Bahçeli Kasabası), Göltepe-Kestel ören yeri (Çamardı),
Göllüdağ ören yeri (Göllüdağ), Porsuk Höyük ören yeri (Ulukışla-Darboğaz), Tyana
ören yeri (Bor-Bahçeli) olarak sıralanabilir.
Kuşkayası Mezarlığı:
Niğde'ye yaklaşık 40 km uzaklıktaki Karaltı Kasabası'nın yakınında
bulunmaktadır. Kasabanın Güneybatısında bulunan kaya mezarları bir vadinin iki
yamacında sıralanır.
Gümüşler Ören Yeri ve
Manastırı:
Niğde'ye 9 km. uzaklıktaki Gümüşler kasabasındadır.Bizans sanatının Anadolu'daki
en güzel ve en iyi korunmuş eserlerinden biridir. 1973 yılında arkeolojik sit
alanı kabul edilen manastır oldukça büyük ve geniş bir kaya kütlesi içine
kazılmıştır.
Kaya oyuğu şeklinde dört
sütunu bulunan kilisenin duvarlarını freskler kaplamaktadır. Kilisedeki
fresklerin güçlü ve canlı anlatımları, barındırdığı yeraltı şehri, büyük
mezarlık odası ve oldukça büyük kaya kütlesine kazılmış yerleşim birimleriyle
birlikte arıtılmış savunma önlemleri nedeniyle Gümüşler ören yeri ve manastırı
döneminin önemli din merkezlerinden biri olduğunu göstermektedir.
COĞRAFYA
Niğde İç Anadolu
Bölgesi'nin "Orta Kızılırmak" olarak adlandırılan kesiminde bulunmaktadır.
Kapadokya Bölgesi içinde yer alan Niğde, Aksaray, Nevşehir, Kayseri, Adana, İçel
ve Konya ileri ile çevrilidir.
Deniz düzeyinden 1300 m
yükseklikte bulunan ilin batı kesimi dalgalı düzlükler, kuzey, güney ve doğu
kesimleri ise dağlık alanlarla kaplıdır. Güney ve güneydoğu sınırlarını Orta
Torosların temelini oluşturan Bolkar Dağları çizmektedir.
İç Anadolu Bölgesinin
özelliğini taşıyan karasal iklim Niğde'de de egemendir. Yazlar sıcak ve kurak,
kışlar soğuk ve genellikle kar yağışlıdır.
TARİHÇE
M.Ö. 3000 - 2000 yıllarını
kapsayan Eski Tunç Devri'nde Niğde çevresinde önemli yerleşim birimlerinin
olduğu yapılan arkeolojik kazı çalışmaları sonucunda anlaşılmıştır. Eski Hitit
Dönemi olarak adlandırılan bu dönemden sonra Niğde, Frig, Pers, Büyük İskender,
Roma, Bizans egemenliklerinde kalmıştır.
Niğde yöresi daha sonra
Selçukluların, Moğolların, Karamanoğullarının eline geçmiş, 1471 yılında da
Osmanlı topraklarına katılmıştır.
NE YENİR?
Niğde Mutfağı, değişik
besinlerin tat vericilerle belirli yöntemlerle pişirilmesi ile kendine özgü bir
karakter kazanmıştır. Niğde'nin özel yemekleri arasında Niğde tavası, pancar
çorbası, kuskus pilavı, ditme, tirit, Niğde çanağı, papara, oğma çorbası, mangır
çorbası sayılabilir. Özel tatlıları ise hüsmeni (güllü), halveter, köfter ve
pekmezdir.
LİNKLER
Niğde Valiliği
http://www.nigde.gov.tr
Ulukışla Kaymakamlığı
http://www.ulukisla.kaymakamligi.8m.com
Niğde Üniversitesi
http://www.nigde.edu.tr
Ulukışla Kolsuz Köyü http://www.kolsuzweb.net.tc
Darboğaz Kasabası
http://www.tarbaz.com
YAPMADAN DÖNME
Aladağlar ve Bolkarlardaki
doğal güzellikleri, Kayaardı bağlarını, Narlıgöl'ü gezmeden,
Kapadokya'nın hiç
bozulmamış fresklerinin bulunduğu Gümüşler Manastırını, Antik Tyana kentini,
Alaaddin Camisini görmeden,
Aladağlar ve Bolkar dağları
eteklerindeki alabalık tesislerinde balık, kent merkezinde Niğde tavası yemeden,
Niğde'nin önemli el sanatı
ürünlerinden olan halı ve kilimleri satın almadan,
.....Dönmeyin.
|